Irani torturon gratë, lëvizjet feministe në Perëndim heshtin!

Ngjarjet e fundit në Iran zbulojnë një model të njohur dhe shqetësues në politikën perëndimore: gratë dhunohen, burgosen dhe vriten, por reagimi i lëvizjeve feministe dhe progresive perëndimore shpesh është i vakët, i rezervuar, ose mungon krejtësisht.

Problemi nuk është debat mbi ndërhyrje ushtarake apo ndryshim regjimi, por dhuna specifike ndaj grave. Irani është një regjim teokratik që imponon mbulimin e detyrueshëm, kriminalizon kundërshtimin dhe sundon me autoritet fetar. Kur gratë sfidojnë këto rregulla, solidariteti perëndimor shpesh bëhet i kushtëzuar, i moderuar ose hesht.

Pse? Për dekada, feministe dhe progresistët perëndimorë kanë shfaqur solidaritet universal me gratë, por ky solidaritet shpesh shembet kur abuzuesi nuk është aleat i tyre gjeopolitik. Irani shihet më shumë si kundërpeshë ndaj Perëndimit sesa si diktaturë patriarkale. Krimet filtrohen nga prizmi “anti-imperialist” dhe reagimi i ashpër perceptohet si mbështetje e SHBA ose Izraelit. Kështu, principet universaliste shpesh zbehen për të ruajtur narrativa ideologjike.

Ironia është e thellë: lëvizjet që kundërshtojnë patriarkatin dhe autoritarizmin shpesh justifikojnë një nga sistemet më patriarkale dhe autoritare në botë, jo për mungesë të fakteve, por për pasojë gjeopolitike. Përfundimi është një hierarki viktimash, ku disa gra meritojnë solidaritet të pakushtëzuar, ndërsa të tjerat trajtohen me relativizëm.

Kostoja e heshtjes perëndimore paguhet nga gratë iraniane, të cilat zbulojnë se vuajtjet e tyre janë “të pakëndshme” për narrativat ideologjike. Ky relativizëm u jep regjimit iranian legjitimitet indirekt dhe tradhëton mbi të gjitha viktimat e tij. Solidariteti duhet të jetë universal – ose principet janë të vërteta, ose janë vetëm slogane.