Qeveria spanjolle po përballet me akuza se ka përdorur fonde të Bashkimit Europian për të mbuluar shpenzime të zakonshme, përfshirë pagesat e pensioneve.
Gazeta “El Mundo” shkruan se fondet e pashpërndara nga Mekanizmi i Rimëkëmbjes dhe Reziliencës, të ardhura nga Brukseli, janë ridrejtuar përmes llogarisë së vetme të Thesarit për të mbuluar boshllëqet në shpenzimet aktuale. Kjo ka ndodhur në një kohë kur qeveria e kryeministrit Pedro Sanchez operonte me një zgjatje buxheti, pa miratimin e një buxheti të ri vjetor.
Brenda “Tribunal de Cuentas”, kritikët kanë paralajmëruar se miratimi i këtyre llogarive pa evidentuar parregullsitë do të përbënte një “fshehje” të devijimeve të pajustifikuara, pikërisht ato që rregullat e Bashkimit Europian për transparencën synojnë të parandalojnë.
Kjo situatë vjen në një moment kritik për Spanjën, e cila përballet me një afat të prerë deri në gusht të vitit 2026 për të shfrytëzuar 27 miliardë euro të mbetura nga fondet “NextGen”, përndryshe rrezikon t’i humbasë ato.
Media të tjera, si “El Debate” dhe “La Gaceta”, e kanë zgjeruar raportimin, duke e cilësuar rastin si një tjetër dëshmi të manovrave fiskale për të mbështetur shpenzimet e ndjeshme politikisht, si pensionet, ndërkohë që objektivat për investime në tranzicionin e gjelbër dhe dixhital mbeten prapa.
Zërat opozitarë dhe komentatorët e krahut të djathtë e kanë përdorur këtë përçarje të brendshme si provë të paralajmërimeve të mëhershme nga Gjykata Europiane e Auditorëve, e cila e rendit Spanjën ndër performuesit më të dobët në zbatimin dhe kontrollin e fondeve strukturore.
Deri më tani nuk ka pasur një reagim zyrtar nga qeveria, megjithëse burime pranë saj i kanë cilësuar këto lëvizje si “të përkohshme”, pra rregullime kontabël dhe jo rishpërndarje të përhershme fondesh.
Ndërkohë, pritet publikimi i një raporti zyrtar që do të përfshijë edhe opinionet kundërshtuese të auditorëve.
Nga ana tjetër, Komisioni Europian nuk ka reaguar ende për këtë çështje specifike, por vetëm pak ditë më parë ka publikuar udhëzime të reja, duke theksuar se të gjitha objektivat duhet të përmbushen deri në fund të gushtit, pa asnjë hapësirë për shpenzime pas afatit.
Raste të ngjashme nuk janë të izoluara. Zyra e Prokurorit Publik Europian (EPPO) aktualisht po heton mbi 500 raste të dyshuara për mashtrim që lidhen me fondin prej 650 miliardë eurosh të Mekanizmit të Rimëkëmbjes dhe Reziliencës, i cili synon të mbështesë tranzicionin e gjelbër, transformimin dixhital dhe qëndrueshmërinë ekonomike në vendet anëtare të BE-së.