Në një kthesë historike, numri i amerikanëve që u zhvendosën në Irlandë vitin e kaluar ishte më i lartë se ai i irlandezëve që emigruan në SHBA. Por a është kjo thjesht një episod i përkohshëm apo fillimi i një trendi më të thellë?
Michael Sable është një komedian amerikan i stand-up-it dhe menaxher komunikimi, i cili u zhvendos nga Washington DC në Dublin në vitin 2016.
Sable, i cili përdor përvojën e tij si amerikan që jeton në Republikën e Irlandës në shfaqjet e tij, thotë se kur mbërriti fillimisht, shumë irlandezë habiteshin nga vendimi i tij – por tani kjo nuk është më e pazakontë.
“Kam vënë re se, me kalimin e viteve, njerëzit habiten gjithnjë e më pak kur dëgjojnë se një amerikan është zhvendosur në Irlandë,” thotë ai.
Sable është një nga një numër në rritje amerikanësh që po zhvendosen në Irlandë. Të dhënat më të fundit tregojnë se kjo shifër pothuajse është dyfishuar, nga 4,900 në 9,600 mes viteve 2024 dhe 2025, duke tejkaluar numrin e irlandezëve që shkojnë në drejtim të kundërt.
Kjo ndodh në një kohë kur SHBA-ja pa më shumë njerëz të largoheshin sesa të mbërrinin vitin e kaluar, sipas një raporti nga Brookings Institution, që thekson se kjo është hera e parë që ndodh “të paktën në gjysmë shekulli”.
Instituti vuri në dukje “ndryshime dramatike në politikat e emigracionit” gjatë mandatit të dytë të Presidentit Trump, përfshirë dëbime më të shumta të punëtorëve pa dokumente dhe pezullimin pothuajse të plotë të programit për pranimin e refugjatëve.
Ndërkohë, gjithnjë e më shumë amerikanë po zgjedhin të jetojnë jashtë vendit. Wall Street Journal raportoi se të paktën 180,000 amerikanë u larguan vullnetarisht nga SHBA në vitin 2025 – një rekord historik.
Kjo përmbysje e fluksit migrator mes Irlandës dhe SHBA-së përfaqëson një pikë kthese në marrëdhëniet historike mes dy vendeve, të cilat kanë lidhje të thella.
Për shekuj me radhë, miliona irlandezë emigruan në SHBA në kërkim të një jete më të mirë. Madje, disa presidentë amerikanë kanë pasur origjinë irlandeze, si John F. Kennedy dhe Joe Biden, vizitat e të cilëve në Irlandë janë pritur si rikthime në atdhe.
Shkrimtari irlandez Colm Tóibín ka trajtuar shpesh këtë marrëdhënie në veprat e tij, sidomos në romanet “Brooklyn” dhe “Long Island”.
Sipas Tóibín, perceptimi për Amerikën ka ndryshuar. “U krijua miti se Amerika ishte vendi i mundësive dhe pasurisë,” thotë ai. “Në kulturën irlandeze ishte e rrënjosur ideja se nëse ke ambicie, shkon në Amerikë.”
Por ky fluks nuk është më i njëjtë. “Të rinjtë që shkonin në SHBA për punë nuk po e bëjnë më këtë në të njëjtën masë,” shton ai.
Ky ndryshim lidhet pjesërisht me zhvillimet politike dhe sociale. Irlanda është shndërruar në një ekonomi moderne dhe një shoqëri më liberale, pas reformave si legalizimi i martesave të të njëjtit seks dhe ndryshimeve në ligjet për abortin dhe divorcin.
“Njerëzit e kuptuan se Irlanda është një shoqëri më e hapur dhe një vend i mirë për të jetuar,” thotë Tóibín.
Në të kundërt, SHBA ka lëvizur më djathtas politikisht nën drejtimin e Trump, i cili ka ndërmarrë masa të ashpra kundër emigracionit të paligjshëm.
Frika nga dëbimet është reale. Numri i qytetarëve irlandezë të deportuar nga SHBA u rrit me mbi 50% në vitin 2025.
“Ka shumë irlandezë në SHBA që jetojnë normalisht – paguajnë taksa, kanë shtëpi dhe familje – por kanë hyrë me vizë turistike,” thotë Tóibín. “Nëse kapen, mund të ndalohen. Kjo është shumë frikësuese.”
Arsyet pse amerikanët po largohen janë të ndryshme: politika, kostoja e jetesës dhe siguria. “Dhuna me armë është shumë e përhapur,” thotë Jen Barnett nga kompania Expatsi.
Për Kevin Wozniak, një pedagog amerikan në Irlandë, politika ishte arsyeja kryesore. “Kisha frikë për drejtimin që po merrte vendi gjatë epokës Trump,” thotë ai.
Edhe Natalia Lange u zhvendos në Irlandë pas zgjedhjeve të vitit 2024. “Irlanda përputhet më shumë me vlerat tona,” thotë ajo.
Ndërsa Lauren Udoh, një amerikane që jeton në Galway, thekson sigurinë si përfitimin më të madh: “Me fëmijët në shkollë, nuk ke frikë nga sulmet me armë.”
Nga ana tjetër, emigrimi nga Irlanda ka rënë, ndërsa destinacioni më i preferuar për irlandezët mbetet Australia.
Megjithatë, Irlanda përballet me një krizë strehimi, që shqetëson edhe të ardhurit e rinj.
Sable, i cili ka rrënjë irlandeze, tashmë e konsideron Irlandën si shtëpi. “Kulturisht, ndihem më afër me irlandezët,” thotë ai. “Është një shoqëri më kolektive.”
Ndërsa Bill Hillyard, një tjetër amerikan që u zhvendos në Irlandë, thotë se përpiqet të qëndrojë larg lajmeve nga SHBA: “Por më kujtojnë çdo ditë – të gjithë më pyesin për Trump-in.”