Evropa Perëndimore përjetoi muajin qershor më të nxehtë të regjistruar ndonjëherë, ndërsa kontinenti u godit nga një valë ekstreme të nxehti, sipas raportit të publikuar nga Shërbimi Evropian për Ndryshimet Klimatike, Copernicus.
Raporti vjen në një kohë kur Evropa po përballet me një tjetër valë të nxehti këtë javë, pas temperaturave rekord të muajit qershor dhe një periudhe të pazakontë të temperaturave të larta që nisi që në maj.
Temperatura mesatare në Evropën Perëndimore arriti në 20.74 gradë Celsius gjatë qershorit, mbi 3 gradë më e lartë se mesatarja e periudhës 1991–2020, duke thyer rekordin e mëparshëm të vendosur në qershor të vitit 2025.
Samantha Burgess, drejtuese strategjike për klimën në Qendrën Evropiane për Parashikimet Afatmesme të Motit (ECMWF), e cila operon programin Copernicus, paralajmëroi se valët e të nxehtit do të bëhen gjithnjë e më të shpeshta dhe më intensive.
“Në një botë më të ngrohtë do të kemi më shumë valë të të nxehtit. Ato do të jenë më të forta, do të zgjasin më shumë dhe do të prekin zona gjithnjë e më të mëdha gjeografike”, tha ajo.
Në nivel global, qershori ishte muaji i dytë më i nxehtë i regjistruar ndonjëherë, si për botën ashtu edhe për Evropën. Sipas Copernicus, temperatura mesatare globale ishte 1.39 gradë Celsius mbi nivelin e periudhës paraindustriale (1850–1900), duke reflektuar ndikimin e vazhdueshëm të ndryshimeve klimatike të shkaktuara nga aktiviteti njerëzor.
Edhe oqeanet shënuan temperaturat më të larta të regjistruara ndonjëherë për muajin qershor, ndërsa fenomeni klimatik El Niño po zhvillohet dhe pritet të forcohet në Oqeanin Paqësor tropikal.
Sipas Burgess, ndryshimet klimatike nuk janë më një problem i së ardhmes, por një realitet që po ndikon drejtpërdrejt në jetën e përditshme.
Evropa, kontinenti që po ngrohet më shpejt në botë, u përball gjatë qershorit me një fenomen të njohur si “kupola e të nxehtit”, një sistem me presion të lartë atmosferik që bllokon ajrin e nxehtë dhe favorizon temperatura ekstreme.
Ky fenomen çoi në rekorde historike të temperaturave në disa vende evropiane dhe u lidh me mijëra viktima, kryesisht në Francë, Spanjë dhe Belgjikë.
Sipas një analize të AFP-së, më shumë se 410 milionë evropianë, ose mbi dy të tretat e popullsisë së kontinentit, përjetuan temperatura mbi 35 gradë Celsius gjatë periudhës 15–30 qershor.
Copernicus thekson se vala e të nxehtit pati pasoja të rënda për shëndetin publik, përfshirë edhe vdekje të lidhura me temperaturat ekstreme.
Një raport i organizatës Global Witness vlerëson se afro 300 milionë njerëz, mes tyre rreth 100 milionë fëmijë dhe të moshuar, mund të jenë ekspozuar ndaj niveleve të dëmshme të ndotjes me ozon gjatë vapës së fortë të qershorit.
Ekspertët theksojnë se lagështia e lartë e ajrit e bëri valën e të nxehtit edhe më të rëndë, pasi temperaturat mbetën të larta edhe gjatë natës, duke mos u dhënë njerëzve mundësi për t’u freskuar.
Edhe Deti Mesdhe përjetoi një valë rekord të nxehtësisë detare, ndërsa temperaturat e larta në ujëra po rrezikojnë ekosistemet dhe po kufizojnë efektin freskues të detit gjatë natës.
Për më tepër, kushtet e thata rritën rrezikun e thatësirës në Evropën Lindore dhe favorizuan përhapjen e zjarreve në Gadishullin Iberik dhe në jug të Francës.