Çmimet e naftës u rritën ndjeshëm mbi 100 dollarë për fuçi, ndërsa Marina e SHBA po përgatitet të bllokojë anijet që hyjnë dhe dalin nga Irani përmes Ngushticës së Hormuzit, një zhvillim që mund të kufizojë eksportet iraniane të naftës. Ky përshkallëzim vjen pasi bisedimet mes Uashingtonit dhe Teheranit dështuan të prodhojnë një marrëveshje për t’i dhënë fund luftës.
Kontratat e naftës Brent u rritën me 6.67 dollarë, ose 7%, duke arritur në 101.87 dollarë për fuçi, ndërsa nafta amerikane West Texas Intermediate (WTI) u ngjit me 7.26 dollarë, ose 7.5%, në 103.83 dollarë për fuçi, pasi kishin shënuar rënie në sesionin e mëparshëm.
Sipas analistëve, tregu është rikthyer në kushtet para armëpushimit, por me një rrezik shtesë: SHBA pritet të bllokojë deri në 2 milionë fuçi në ditë të lidhura me Iranin që kalojnë përmes Ngushticës së Hormuzit.
Presidenti Donald Trump deklaroi të dielën se Marina amerikane do të nisë bllokadën e kësaj rruge strategjike detare, duke rritur tensionet pas dështimit të negociatave maratonë me Iranin dhe duke vënë në rrezik një armëpushim të brishtë dyjavor. Ai paralajmëroi gjithashtu se çmimet e naftës dhe karburanteve mund të mbeten të larta deri në zgjedhjet e nëntorit, duke pranuar pasojat e mundshme politike të vendimit për të sulmuar Iranin gjashtë javë më parë.
Analistët e tregut theksojnë se vetëm kërcënimi për zbatimin e bllokadës ka qenë i mjaftueshëm për të rritur ndjeshëm perceptimin e rrezikut. Rikthimi i çmimeve në nivele trefishifrore konsiderohet i justifikuar për shkak të tensioneve gjeopolitike.
Komanda Qendrore e SHBA njoftoi se zbatimi i bllokadës do të nisë në orën 10:00, duke përfshirë të gjithë trafikun detar që hyn dhe del nga portet iraniane. Sipas deklaratës, masa do të zbatohet në mënyrë të paanshme për anijet e të gjitha vendeve, por pa penguar lirinë e lundrimit për anijet që kalojnë drejt porteve jo-iraniane.
Megjithëse raundi i parë i negociatave nuk solli përparim, tregjet mbeten optimiste për një zgjidhje të situatës në Ngushticën e Hormuzit para muajit qershor.
Ndërkohë, Garda Revolucionare e Iranit paralajmëroi se çdo mjet ushtarak që i afrohet ngushticës do të konsiderohet shkelje e armëpushimit dhe do të përballet me reagim të ashpër.
Të dhënat e transportit tregojnë se disa supertankerë me naftë kanë kaluar së fundmi përmes Ngushticës së Hormuzit, ndërsa të tjerë po shmangin zonën për shkak të rrezikut të bllokadës.
Në një zhvillim paralel, Arabia Saudite njoftoi se ka rikthyer kapacitetin e plotë të transportit të naftës përmes tubacionit Lindje-Perëndim, në rreth 7 milionë fuçi në ditë, pas dëmeve të shkaktuara nga sulmet gjatë konfliktit me Iranin.