Presidenti amerikan Donald Trump kërkoi të hënën të rrisë presionin ndaj Kanadasë, duke paralajmëruar se tarifat amerikane për të gjitha makinat, kamionët dhe pjesët e automjeteve të importuara nga fqinji verior do të rriten në 50% nga 1 janari, pasi negociatat tregtare mes dy vendeve dështuan gjatë fundjavës.
Marrëveshja që ishte në tryezë do të ulte tarifën bazë për makinat dhe kamionët e lehtë kanadezë nga 25% në 15%, ndërsa tarifat për aluminin dhe çelikun do të uleshin nga 50% në 25%.
Megjithatë, negociatat u ndërprenë të premten për shkak të disa çështjeve të diskutueshme, përfshirë faktin nëse lehtësimi tarifor amerikan do të zbatohej edhe për kamionët e mesëm dhe të rëndë.
“Prodhojini në SHBA dhe nuk do të ketë ASNJË TARIFË. Kanadaja nuk do të trajtohet më si një shtet!”, shkroi Trump në rrjetet sociale.
“Për sa i përket tregtisë dhe në mënyra të tjera, ata janë ndër vendet më të vështira në botë për të bërë marrëveshje. Ata mendojnë se u takon gjithçka, ndërsa NE NUK KEMI NEVOJË PËR KANADANË, ATA KANË NEVOJË PËR NE!”, shtoi presidenti amerikan.
Kanadaja ka qenë vazhdimisht një nga dy partnerët kryesorë tregtarë të SHBA-së. Vitin e kaluar, tregtia amerikane e mallrave dhe shërbimeve me Kanadanë arriti në 872.3 miliardë dollarë, 4.6% më pak se një vit më parë.
Kanadaja eksportoi më shumë se tre të katërtat e mallrave të saj drejt SHBA-së, ndërsa importoi nga SHBA-ja pothuajse gjysmën e mallrave që bleu nga jashtë.
Industria amerikane e automjeteve mund të goditet rëndë
Prodhimi amerikan i automjeteve është i integruar ngushtë me industrinë e Kanadasë dhe Meksikës. Për këtë arsye, tarifat e reja, në varësi të mënyrës se si do të zbatohen, mund të kenë pasoja të mëdha për prodhimin e automjeteve në SHBA.
Flavio Volpe, president i Shoqatës Kanadeze të Prodhuesve të Pjesëve të Automjeteve, tha se një tarifë amerikane për pjesët e automjeteve kanadeze do të paguhej në praktikë nga fabrikat amerikane të montimit.
“Pa këto pjesë specifike, linjat e montimit të automjeteve në të gjithë SHBA-në do të ndalonin”, tha Volpe.
Shtëpia e Bardhë nuk iu përgjigj menjëherë një kërkese për koment lidhur me detajet e tarifave të kërcënuara. Edhe përfaqësuesit e qeverisë kanadeze nuk reaguan menjëherë.
Kanadaja do të vendosë tarifa ndaj disa produkteve amerikane duke nisur nga 8 shtatori, në kundërpërgjigje të tarifave prej 50% të vendosura nga Trump ndaj produkteve kanadeze me vlerë 20 miliardë dollarë.
“Kur sulmohesh, je në luftë. Ne u sulmuam”, tha të shtunën kryeministri kanadez Mark Carney, kur u pyet nëse Kanadaja ndodhej në një luftë tregtare me SHBA-në.
Shumë prodhues automjetesh kanë njoftuar ose po shqyrtojnë plane për të reduktuar prodhimin në Kanada. Përplasja tregtare ka sjellë gjithashtu një rënie prej 22% të importeve kanadeze të automjeteve amerikane.
Prodhuesit skeptikë për kërcënimin e Trump
Prodhuesit e mëdhenj të automjeteve nuk komentuan menjëherë deklaratën e Trump.
Megjithatë, drejtues të industrisë së automjeteve, të cilët folën për Reuters në kushte anonimiteti, shprehën skepticizëm ndaj kërcënimit të presidentit amerikan.
Ata vunë në dukje se Trump ka njoftuar më parë tarifa të mëdha që nuk janë zbatuar kurrë dhe se një tarifë prej 50% ka të ngjarë të shkaktojë një kundërpërgjigje të fuqishme nga Kanadaja.
Sipas tyre, fakti që tarifat do të hynin në fuqi në janar, disa muaj pas zgjedhjeve afatmesme të nëntorit në SHBA, ngre mundësinë që kërcënimi i Trump të synojë rikthimin e Kanadasë në tryezën e negociatave.
Në janar, Trump kishte deklaruar se SHBA-ja do t’i hiqte certifikimin avionëve të biznesit Bombardier Global Express dhe kishte kërcënuar me tarifa 50% për të gjithë avionët e prodhuar në Kanada, derisa autoriteti rregullator kanadez të certifikonte një numër avionësh të prodhuar nga rivali amerikan Gulfstream.
Asnjëra prej këtyre masave nuk u zbatua. Megjithatë, muajin pasues, Kanadaja certifikoi disa avionë Gulfstream G700 dhe G800.