Presidenti i Shteteve të Bashkuara, Donald Trump, ka paralajmëruar Iranin se “ora po mbaron”, pasi bisedimet për t’i dhënë fund konfliktit kanë ngecur.
“Është më mirë të lëvizin SHPEJT, përndryshe nuk do të mbetet asgjë prej tyre,” shkroi Trump në platformën e tij Truth Social. “KOHA ËSHTË E RËNDËSISHME!”
Deklarata erdhi në të njëjtën kohë kur presidenti zhvilloi një bisedë telefonike me kryeministrin izraelit Benjamin Netanyahu të dielën, raportoi Times of Israel, duke cituar zyrën e Netanyahut.
Irani deklaroi se kishte dhënë përgjigje ndaj propozimit më të fundit të SHBA-së dhe se komunikimet me Uashingtonin po vazhdonin përmes ndërmjetësimit të Pakistanit.
“Siç e kemi njoftuar dje, shqetësimet tona i janë përcjellë palës amerikane,” tha zëdhënësi i Ministrisë së Jashtme iraniane në një konferencë për media, sipas AFP.
Mediat iraniane raportuan më herët se SHBA nuk kishte bërë lëshime konkrete ndaj Teheranit, ndërsa agjencia gjysmëzyrtare Mehr paralajmëroi se mungesa e kompromisit mund të çonte në një “ngërç në negociata”.
Deklaratat e Trump përsëritën paralajmërimet e tij të mëparshme se një “qytetërim i tërë” mund të shkatërrohej nëse Irani nuk arrinte marrëveshje për t’i dhënë fund luftës, pak para armëpushimit të shpallur në fillim të prillit.
Presidenti amerikan ka thënë më herët këtë javë se armëpushimi ishte në “mbështetje jetike”, pasi hodhi poshtë kërkesat e Teheranit, duke i cilësuar ato si “krejtësisht të papranueshme”. Zëdhënësi iranian Esmail Baghaei u përgjigj duke thënë se kërkesat e tyre ishin “të përgjegjshme” dhe “bujare”.
Sipas agjencisë gjysmëzyrtare iraniane Tasnim, kërkesat e Teheranit përfshijnë përfundimin e menjëhershëm të luftës në të gjitha frontet, ndalimin e bllokadës detare amerikane ndaj porteve iraniane, si dhe garanci për mos-sulm të mëtejshëm ndaj Iranit.
Ato gjithashtu përfshijnë kërkesë për kompensim për dëmet e luftës dhe njohje të sovranitetit iranian mbi Ngushticën e Hormuzit.
Ndërkohë, agjencia tjetër iraniane Fars raportoi se Uashingtoni ka paraqitur pesë kushte në përgjigje të propozimit të Teheranit, përfshirë kërkesën që Irani të mbajë vetëm një objekt bërthamor në funksion dhe të transferojë rezervat e uraniumit të pasuruar në Shtetet e Bashkuara.
Trump deklaroi të premten se do të pranonte një pezullim 20-vjeçar të programit bërthamor iranian, duke sinjalizuar një ndryshim të mundshëm nga kërkesa për ndalimin e plotë të tij.
Izraeli dhe SHBA nisën sulme të mëdha ajrore ndaj Iranit më 28 shkurt. Armëpushimi i arritur për të lehtësuar negociatat është respektuar në përgjithësi, pavarësisht shkëmbimeve të herëpashershme të zjarrit.
Irani ka vazhduar të mbajë nën kontroll Ngushticën e Hormuzit, një rrugë strategjike ku kalon rreth 20% e naftës dhe gazit të lëngshëm botëror. Ky veprim është interpretuar nga Teherani si reagim ndaj sulmeve amerikane dhe izraelite, duke ndikuar në rritjen e çmimeve globale të naftës.
Nga ana e saj, SHBA ka vazhduar presionin ndaj Iranit përmes kufizimeve ndaj porteve iraniane.
Pakistani po luan rolin e ndërmjetësit mes dy palëve, por si Uashingtoni ashtu edhe Teherani duket se mbeten ende larg një marrëveshjeje.