Ka njerëz që duket sikur nuk mund t’u shpëtojnë kurrë mushkonjave, ndërsa të tjerët kalojnë gjithë verën pa asnjë pickim. Për vite me radhë, shumë kanë besuar se kjo lidhet me faktin se disa njerëz kanë “gjak më të ëmbël”, por shkenca tregon se arsyeja është krejt tjetër.
Ekspertët shpjegojnë se mushkonjat nuk zgjedhin viktimat rastësisht. Trupi i njeriut lëshon sinjale biologjike, si dioksidi i karbonit, temperatura e trupit dhe aroma e lëkurës, të cilat i ndihmojnë insektet të identifikojnë personat më tërheqës për to.
Dioksidi i karbonit i tërheq mushkonjat
Vetëm mushkonjat femra pickojnë njerëzit, pasi kanë nevojë për proteinat që gjenden në gjak për zhvillimin e vezëve.
Ato mund të dallojnë një objektiv nga rreth 10 metra larg, duke përdorur shikimin dhe nuhatjen. Një nga sinjalet kryesore është dioksidi i karbonit (CO₂) që nxjerrim gjatë frymëmarrjes.
Për këtë arsye, të rriturit janë zakonisht më tërheqës për mushkonjat sesa fëmijët, pasi prodhojnë dhe nxjerrin më shumë CO₂. Edhe gjatë aktivitetit fizik, kur frymëmarrja intensifikohet, njerëzit bëhen më tërheqës për këto insekte.
Sipas studiuesve, nëse katër persona ndodhen në të njëjtin vend, është e mundur që njëri prej tyre të marrë deri në 90% të të gjitha pickimeve.
Temperatura e trupit luan rol të rëndësishëm
Përveç dioksidit të karbonit, mushkonjat tërhiqen edhe nga nxehtësia dhe lagështia që lëshon trupi.
Gratë shtatzëna, për shembull, janë rreth dy herë më tërheqëse për mushkonjat sesa gratë që nuk janë shtatzëna. Gjatë shtatzënisë rritet metabolizmi, temperatura trupore dhe sasia e CO₂ që nxirret gjatë frymëmarrjes.
Edhe personat që sapo kanë bërë aktivitet fizik ose ata me trup më të madh priren të pickohen më shpesh, pasi prodhojnë më shumë nxehtësi dhe dioksid karboni.
Aroma e lëkurës është faktori vendimtar
Kur mushkonjat afrohen pranë njeriut, ato orientohen kryesisht nga aroma e lëkurës.
Shkencëtarët kanë hedhur poshtë mitin se “gjaku i ëmbël” është arsyeja pse disa njerëz pickohen më shumë. Në vend të kësaj, vendimtare është aroma unike që prodhon lëkura e secilit individ.
Në sipërfaqen e lëkurës jetojnë miliarda baktere, të cilat shpërbëjnë substanca si yndyrnat, karbohidratet dhe proteinat, duke krijuar qindra përbërës organikë të paqëndrueshëm. Janë pikërisht këto substanca që mushkonjat arrijnë të dallojnë.
Një studim i Universitetit Rockefeller në SHBA, ku morën pjesë 64 persona, tregoi se individët me nivele më të larta të acideve karboksilike në lëkurë ishin shumë më tërheqës për mushkonjat. Diferenca mes personit më tërheqës dhe atij më pak tërheqës ishte deri në 100 herë dhe mbeti pothuajse e pandryshuar për vite me radhë.
Mund të trashëgohet edhe nga gjenet
Studimet mbi binjakët kanë treguar se binjakët identikë tërhiqnin mushkonjat pothuajse në të njëjtën masë, ndërsa binjakët joidentikë kishin dallime të mëdha. Kjo sugjeron se faktorët gjenetikë ndikojnë në aromën e trupit dhe në prirjen për t’u pickuar.
Po ashtu, gjenet ndikojnë edhe në mënyrën se si organizmi reagon ndaj pickimit. Disa persona zhvillojnë ënjtje dhe kruarje të forta, ndërsa të tjerët mezi vënë re një shenjë të vogël në lëkurë.
Studiuesit theksojnë se, edhe nëse dikush mendon se nuk pickohet pothuajse kurrë nga mushkonjat, kjo nuk do të thotë se është i mbrojtur. Për këtë arsye, rekomandohet që të gjithë të përdorin masa mbrojtëse, veçanërisht në zonat ku mushkonjat mund të transmetojnë sëmundje.